Karol Sienkiewicz

radca prawny

Doradzam wierzycielom, którzy chcą podać dłużnika do sądu i odzyskać swoje pieniądze. Pomagam też w innych postępowaniach przeciwko nieuczciwym dłużnikom. [Więcej >>>]

Pozew na podstawie czeku

Pisałem już zaletach weksla przy dochodzeniu należności. Dzisiejszy wpis chcę poświęcić temu, jak wygląda to w przypadku kiedy dysponujemy czekiem.

Czeki to nieco zapomniana instytucja, ale nadal jeszcze funkcjonują w obrocie prawnym jako swego rodzaju środek zapłaty. Ostatnio nawet ogłoszono tekst jednolity powyższej ustawy (tak jakby nie było innych ważnych rzeczy do publikowania). Okazuje się jednak, że mimo upływu lat korzyści płynące z czeku dla wierzycieli są całkiem spore.

W momencie „zapłaty” czekiem jego wystawca tak naprawdę nie płaci, a zobowiązuje bank do zapłaty. Posiadacz czeku może wtedy udać się do odpowiedniego banku i „wypłacić” pieniądze z konta bankowego wystawcy czeku. Uprawnienie to na podstawie art. 29 Prawa czekowego działa jedynie przez 10 dni od daty wystawienia czeku.

Art. 29. Czek, wystawiony i płatny w tym samym kraju, powinien być przedstawiony do zapłaty w ciągu dni dziesięciu.

Termin ten dotyczy czeków wystawionych i płatnych w Polsce. Do czeków wystawionych w krajach europejskich oraz tych „położonych nad Morzem Śródziemnym”, a płatnych w Polsce lub na odwrót, termin ten wynosi 20 dni.

Po upływie wskazanych terminów wystawca czeku może go odwołać. Ale spokojnie – nie oznacza to utraty prawa do dochodzenia roszczeń. „Odwołanie czeku” nie odnosi się do samego istnienia czeku, tylko do zawartego w czeku polecenia zapłaty. Oznacza to, że bank może wtedy odmówić wypłaty pieniędzy, ale zobowiązanie wystawcy czeku trwa nadal. I jak wystawca nie zapłaci, to można go pozwać.

Tak jak w przypadku weksla, sprawa podlega rozpoznaniu w postępowaniu nakazowym (art. 485 § 2 kpc).

Art. 485 § 2. Sąd wydaje również nakaz zapłaty przeciwko zobowiązanemu z (…) czeku, których prawdziwość i treść nie nasuwają wątpliwości.

W treści pozwu wystarczy więc powołać się na czek i wnieść o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. Opłata od pozwu, jak to w postępowaniu nakazowym, wynosi tylko 1/4 opłaty podstawowej.

Analogicznie jak w przypadku nakazu zapłaty z weksla, nakaz zapłaty wydany na podstawie czeku stanowi tytuł zabezpieczający, a po upływie terminu do zaspokojenia roszczenia staje się natychmiast wykonalny. Możesz więc wystąpić o nadanie mu klauzuli wykonalności nawet jeśli nie stał się on prawomocny. Z czym to się dokładniej wiąże pisałem już we wspomnianym na wstępie wpisie oraz tutaj.

Jak widzisz, czek daje takie same możliwości jak weksel, jeżeli chodzi o dochodzenie swoich wierzytelności, a przy tym jest o wiele prostszy w użyciu. Może więc warto zastanowić się nad działaniami, które sprawią, że Twoi kontrahenci, zamiast prosić o wystawienie faktury na przelew, po prostu zaczną wystawiać czeki? Bo przecież każdy posiada rachunek w banku.

Ciekawe co o czekach sądzą specjaliści od weksli.

dokument

{ 11 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

Lech Maj 10, 2016 o 12:11

W kwestii formalnej czek to weksel, w którym trasatem jest bank, zatem wystawca nie tyle zobowiązuje się zapłacić, tylko poleca zapłacić bankowi. Ma to zresztą odbicie w przepisie, że czek zawiera „polecenie bezwarunkowe zapłacenia oznaczonej sumy pieniężnej”.

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Maj 10, 2016 o 12:14

Lech, istotnie czek to taki „podtyp” weksla.

Odpowiedz

Lech Maj 10, 2016 o 12:16

Zaryzykowałbym stwierdzenie, że wszelkie papiery wartościowe mają swoje źródło w wekslu. To może być wdzięczny temat na wpis 🙂

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Maj 10, 2016 o 12:20

Lech, nie przesadzajmy z tym źródłem 🙂

Odpowiedz

Agnieszka Wasilewska Maj 11, 2016 o 16:06

Zastanawiam się nad przyczynami niewykorzystywania czeków w Polsce, poza psychologicznymi („po co mi papier, jak mogę zażądać gotówki” plus strach przed fałszerstwami). To rzeczywiście praktyczna instytucja, bardzo popularna w zachodniej Europie, nie mówiąc o Stanach Zjednoczonych, gdzie czeki są dużo bardziej popularne niż gotówka.

Odpowiedz

Lech Maj 11, 2016 o 16:53

Głównym powodem jest pewnie to, że obecnie to karta płatnicza jest taką nowoczesną formą czeku i spełniającą te same funkcje – polecenie zapłacenia przez bank remitentowi wskazanej przez wystawcę sumy.

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Maj 11, 2016 o 19:57

A ja sądzę, że raczej z powodu rozwoju instrumentów finansowych. Karta, przelewy, etc. Podobnie zmieniła się funkcja weksla – obecnie to niemal wyłącznie zabezpieczenie zapłaty.

Odpowiedz

Agnieszka Wasilewska Maj 12, 2016 o 10:22

Prawdopodobnie tak. Z tym, że jest wiele miejsc, gdzie nie zapłacimy kartą, większej ilości gotówki przy sobie też nie nosimy, a czek byłby idealną formą zapłaty (np. zakład mechaniczny? pensjonat?). Pytanie brzmi, czy nasz czek zostanie przyjęty, skoro jest to tak mało popularne w Polsce 🙂

Odpowiedz

MT Maj 13, 2016 o 10:23

Co ciekawe miałem w ręku amerykański komentarz do prawa wekslowego i czekowego – w dziale dotyczącym czeków była informacja jak to w europie czeki nie są nadmierne popularne i w niektórych krajach regulacje go dotyczące zostały uchylone- i tu jak przykład była Polska.

Odpowiedz

Ewelina Maj 13, 2016 o 12:52

Bardzo przydatny wpis, wiele osób jest przekonanych o zaniku czeków…

Odpowiedz

Joanna Czerwiec 8, 2016 o 10:32

Witam 🙂 Bardzo dziękuję Panu, że wyjaśnił Pan tę kwestię w bardzo jasny i zrozumiały sposób. Jeżeli ktoś chce poczytać jeszcze o innych sposobach windykacji należności to polecam ten artykuł: http://startujzfirma.blogspot.com/2015/08/jakie-sa-sposoby-windykajci-naleznosci.html

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: