Egzekucja z weksla

Do tego wpisu zainspirowało mnie zaproszenie do wpisu gościnnego na blogu remitent.pl

Czy egzekucja może być przeprowadzona z weksla (a nie na podstawie weksla 8) ? Przecież w szufladzie czy kasie pancernej dłużnika można znaleźć papiery wartościowe: czeki, obligacje, akcje, konosamenty. Oraz weksle.

I co z takim wekslem zrobić?

Najpierw oczywiście komornik musi go zająć, czy najczęściej odebrać (prawo idzie za dokumentem i trzeba go posiadać).

Następnie komornik powinien wezwać dłużnika wekslowego (czyli dłużnika dłużnika) do spełnienia świadczenia. Ale kto to jest? Właśnie to najtrudniej ustalić w przypadku weksli. Wszystko bowiem zależy od rodzaju weksla. Np. przy wekslu trasowanym, który jeszcze nie trafił do trasata (lub trasat odmówił), o zajęciu należy powiadomić wystawcę weksla. Dość to skomplikowane. Oprócz tego komornik musi stosować wszystkie przepisy prawa wekslowego, wpływające na wymagalność roszczeń „z wekslu” (płatność, okazanie, etc).

Wydaje się, że uprawnienia komornika, który już zajmie weksle, są daleko idące. Może on bowiem zrobić to, co prawo wekslowe przewiduje dla powstania odpowiedzialności dłużnika wekslowego. Wyręczy on zatem wierzyciela wekslowego, czyli Twojego dłużnika.

A jeżeli jest to weksel in blanco, czyli niezupełny, tak popularny w obrocie? Niestety, komornik takiego weksla nie może wypełnić (pewnie nawet nie chciałby tego zrobić). Może jedynie wezwać dłużnika wekslowego do zapłaty.  Jeżeli zaś dłużnik nie będzie chciał tego weksla wypełnić, a jego wypełnienie będzie niezbędne dla dochodzenia roszczeń (przeważnie jest niezbędne), sąd może ustanowić kuratora. I tenże kurator będzie uprawiony do wypełnienia weksla.

Znam też teorię, że to wierzyciel może wypełnić weksel, ale nie próbowałem tego w praktyce.

Jeżeli zaś nie uda się komornikowi uzyskać zapłaty od zobowiązanego z weksla, to może ten weksel sprzedać czy to w drodze licytacji czy z wolnej ręki (w zasadzie jak dla ruchomości).

Taka sprzedaż oznacza indos weksla na nabywcę. Kto dokonuje indosu na wekslu?

Komornik (ale w żadnym razie nie będzie on odpowiadał za zapłatę weksla).

Jednak jeżeli wystawca weksla dokładnie czytał blog remitent.pl i umieścił na wekslu klauzulę „nie na zlecenie” (lub podobną w skutkach) to weksel przejdzie na nabywce na podstawie przelewu wierzytelności.

Oczywiście cena ze sprzedaży ulega podziałowi na zasadach ogólnych.

Okazuje się zatem, że czasami warto dokładnie przeszukać siedzibę dłużnika i jego skrytki w bankach.

Egzekucja z weksla nie jest prosta (a właściwie bardzo trudna) to czasami nie ma wyjścia i trzeba próbować tego sposobu.

Tym razem nie cytowałem przepisów. Wyjaśniam więc, że kwestie powyższe reguluje art. 901 i kilka następnych kpc.

 

{ 7 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

Lech Listopad 10, 2011 o 16:58

O, bardzo ciekawy wpis 😉

O egzekucji Z weksla zupełnego pisałem tutaj http://www.remitent.pl/weksel-moze-byc-przedmiotem-zajecia-komorniczego/1125

Natomiast w przypadku weksla in blanco sens jego zajmowania jest raczej wątpliwy. Weksel taki zabezpiecza bowiem tylko pozawekslowe zobowiązanie i fakt zajęcia blankietu weksla nie implikuje prawa do jego uzupełnienia, lepiej już (jeśli uznajemy, że zobowiązanie pozawekslowe już jest lub będzie wymagalne) zająć wierzytelność ze stosunku podstawowego.

>Kto dokonuje indosu na wekslu?
>Komornik (ale w żadnym razie nie będzie on >odpowiadał za zapłatę weksla)

Zatem uważasz, że komornik staje się jednym z indosantów (a wówczas z czego wynika brak jego odpowiedzialności za zapłatę, jeśli nie dokona indosu z klauzulą „bez obliga”)? Czy też dokonuje indosu jako pełnomocnik indosanta-dłużnika?

A może po prostu uznaje się, że nabycie takiego weksla zachodzi zawsze na zasadzie cesji?

Tak (cesja) byłoby rozsądniej, na przykład weksel zupełny, ale kaucyjny, który zabezpiecza roszczenie jeszcze nie powstałe, w przypadku uznania, że jest to cesja, nie mógłby być skutecznie sprzedany i dochodzony (zarzut nieistnienia zobowiązania z roszczenia podstawowego), tymczasem przyjmując nabycie weksla od komornika na drodze indosu, nabywca mógłby żądać całości sumy, co raczej trudno obronić, sprzedaży podlegałoby bowiem prawo, które de facto nie istniało.

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Listopad 11, 2011 o 15:11

@Lechu, indos komornika wynika wprost z ustawy: 901 par. 5 kpc. Tak naprawdę jest to „indos”, jego rola sprowadza się tylko do tego, że ciąg indosów jest zachowany. To czynność egzekucyjna a nie prawna. Dlatego wekslowo komornik nie odpowiada. Co do pełnomocnictwa – to jest oświadczenie woli i nie może być dorozumiane. Już prędzej jakiej negitiorum gestio, ale to do niczego nie prowadzi.
Całą procedurę opisano w doktrynie: M. Pakowski, Sprzedaż weksla na tle sprzedaży wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym, PPE 2007, Nr 4,

Odpowiedz

Lech | blog o wekslach Listopad 14, 2011 o 13:48

„Dokonany przez komornika indos wywiera skutki indosu wpisanego przez zobowiązanego.” – czy uważasz zatem, że ten zobowiązany odpowiada z weksla tak jak indosant?

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Listopad 14, 2011 o 14:23

@Lechu, to był cytat z kpc! (art. 901 par. 5). Natomiast ja uważam, że dokonując indosu na tej podstawie komornik nie odpowiada jak indosant. Ten „indos” ma znaczenie techniczne a nie materialnoprawne.

Odpowiedz

Lech | blog o wekslach Listopad 14, 2011 o 16:51

„odpowiada z weksla jak indosant” – nie miałem na myśli komornika, tylko tego nieszczęsnego dłużnika, posiadacza weksla, z którego prowadzi się egzekucję, skoro „wywiera skutki indosu wpisanego przez zobowiązanego”.

Odpowiedz

Karol Sienkiewicz Listopad 15, 2011 o 08:38

@Lechu, myślałem o tym. Uważam jednak, że działanie w cudzym imieniu (w tym wypadku komornika za dłużnika) musi znajdować swoje oparcie w ustawie lub czynności prawnej. Z kpc nie wynika, żeby komornik mógł działać w imieniu indosanta. Dlatego uważam, że dłużnik nie będzie odpowiadał z weksla jak indosant.

Odpowiedz

Dariusz Maj 8, 2014 o 00:40

Wydaje się, że komornik działa na rzecz i w interesie wierzyciela – jak tu np. uchwała Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 12 stycznia 2001 roku, III CZP 48/2000 (nie w imieniu), a indos jego (komornika) wywiera skutki indosu wpisanego przez zobowiązanego. Komornik nie działa za dłużnika (indosanta), ale jego działania zd. m., wywierają takie skutki jakby to on działał. Dłużnik będzie odpowiadał z weksla jak indosant, a umocowaniem tego stanowiska wustawie jest chyba cyt. przepis kpc.

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: