W poprzednim wpisie informowałem Cię o zmianach w zakresie postępowania zabezpieczającego. Skupiłem się w nim na sposobie zabezpieczenia w postaci ustanowienia zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu i wprowadzeniu nieważności czynności prawnej dokonanej wbrew temu zakazowi.

W nawiązaniu do tej zmiany, znowelizowano również art. 752³ KPC. Do tej pory stanowił on, że wpisu w księdze wieczystej, prowadzonej dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, dokonuje się wyłącznie na odpowiedni wniosek uprawnionego. Teraz cały ten przepis brzmi tak:

Art. 752³. § 1. Postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia ustanawiające zakaz zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej ostrzeżenia o zakazie zbywania tego prawa.
§ 2. Sąd, który wydał postanowienie, o którym mowa w § 1, przekazuje to postanowienie sądowi dokonującemu wpisu ostrzeżenia w księdze wieczystej. Wpisu dokonuje się z urzędu.

§ 3. Sąd, który dokonał wpisu ostrzeżenia w księdze wieczystej, doręcza postanowienie, o którym mowa w § 1, obowiązanemu i spółdzielni mieszkaniowej.

§ 4. Spółdzielnia mieszkaniowa ponosi odpowiedzialność za szkodę spowodowaną czynnościami zmierzającymi do zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mimo ustanowionego zakazu.

Jak sam widzisz, obecnie postanowienie sądu o udzieleniu zabezpieczenia w postaci ustanowienia zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu jest automatycznie przekazywane do sądu właściwego do dokonania wpisu do księgi wieczystej. W takim przypadku wpis jest dokonywany z urzędu – wierzyciel nie musi składać żadnych dodatkowych wniosków. Dopiero po dokonaniu wpisu w księdze wieczystej postanowienie doręczane jest dłużnikowi.

Jakie są korzyści?

Po pierwsze – przyspieszenie całej procedury. Sąd od razu po wydaniu postanowienia przekazuje je sądowi uprawnionemu do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Wierzyciel nie musi się angażować w jakikolwiek sposób.

Po drugie – stanowi to całkowite zaskoczenie dla dłużnika, który o udzieleniu zabezpieczenia dowiaduje się już po dokonaniu wpisu w księdze wieczystej.

Po trzecie – wpis dokonywany z urzędu nie podlega żadnej opłacie.

Po czwarte – odpowiedzialność za szkodę wierzyciela poniesioną w wyniku czynności zmierzających do zbycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu pomimo ustanowionego zakazu, ponosi spółdzielnia mieszkaniowa.

Pamiętaj, że przepisy w nowym brzmieniu stosuje się do postępowań zabezpieczających wszczętych od 1 czerwca 2017 r.

Jeżeli więc wiesz, że dłużnik ma spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu – nie czekaj! Złóż pozew wraz z wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia. Tym samym zabezpieczysz swoje roszczenie i będziesz mógł spokojnie jechać na urlop.

Ja właśnie tak robię.

W Dzień Dziecka weszła w życie ustawa o dość długim tytule: ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności. Można się spierać, czy na pewno są to tylko ułatwienia, ale z pewnością wprowadzono do kpc trzy duże i korzystne zmiany w postępowaniu zabezpieczającym. Aż dwie z nich dotyczą sposobu zabezpieczenia w postaci ustanowienia zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, które jest bardzo popularne w naszym kraju.

Dla tego prawa nie ma co prawda obowiązku założenia księgi wieczystej, ale taka księga wieczysta może być prowadzona. I właśnie takiej sytuacji dotyczy zmiana przepisów, czyli dodanie do kpc nowego przepisu ze skomplikowanym numerem: art. 752^3a. Ważny jest jego paragraf 2, który brzmi:

Czynność prawna dokonana wbrew zakazowi zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu jest nieważna, jeżeli dokonano wpisu w księdze wieczystej ostrzeżenia o zakazie zbywania tego prawa.

I właśnie ta zmiana jest rewolucyjna. Wprowadza ona nieważność sprzedaży, darowizny czy zamiany dokonanej wbrew zakazowi zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu! Jedynym warunkiem jest uprzednie dokonanie stosownego wpisu w księdze wieczystej.

Poprawia to diametralnie sytuację wierzycieli. Do tej pory, pomimo uzyskania przez wierzyciela zabezpieczenia w postaci zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, dłużnicy zbywali to prawo na rzecz innych osób, a wierzyciel musiał składać skargę pauliańską. Postępowanie było długie i kosztowne. Teraz, jeżeli dłużnik tak postąpi, z mocy prawa będzie to czynność nieważna i nie będzie wywoływać żadnych skutków prawnych. To ważny sygnał dla dłużników, którzy wbrew zakazowi pozbywają się swojego majątku. Oby tak dalej.

Dwie kolejne zmiany omówię natomiast w następnym wpisie.