Prawie pięć lat temu (o rety, jak ten czas leci), pisałem o możliwości dochodzenia roszczeń od spadkobierców dłużnika. Od tamtego czasu wiele przepisów uległo zmianie (niestety, na niekorzyść wierzycieli), ale jakaś tam możliwość dalszego dochodzenia roszczeń po śmierci została. Najczęściej zastanawiasz się, jak to zrobić, gdy zostaniesz od komornika pismo w sprawie zawieszenia postępowania na podstawie art. 819 kpc.
Art. 819 § 1. Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu również w razie śmierci wierzyciela lub dłużnika. Postępowanie podejmuje się z udziałem spadkobierców zmarłego.
Dla dalszego prowadzenia egzekucji niezbędne jest więc ustalenie czy zmarły pozostawił po sobie spadkobierców. To właśnie od nich będziesz teraz dochodzić spłaty należności.
Informację taką można uzyskać na wiele sposobów. Tym podstawowym jest wystąpienie do właściwego sądu z zapytaniem czy po zmarłym zostało już przeprowadzone postępowanie spadkowe, ewentualnie czy takie postępowanie się toczy. Jako wierzyciel jesteś uprawniony do poznania treści postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Dzisiaj jednak chciałbym Ci przedstawić inne rozwiązanie, które może okazać się dużo szybsze i prostsze. Chodzi o Rejestr Aktów Poświadczenia Dziedziczenia.
Jest to rejestr zawierający wszystkie sporządzone przez notariuszy akty poświadczenia dziedziczenia. Znajdziesz w nim informację o sporządzeniu danego aktu i osobę notariusza, który go sporządził. Niestety, na próżno szukać tam potrzebnej nam informacji kto spadek odziedziczył – akt ten zawiera jedynie dane spadkodawcy, czyli zmarłego dłużnika.
No dobrze, powiesz, to właściwie po co mi to potrzebne? Czy mi się to przyda? Otóż tak – i to bardzo!
Mając wiedzę o tym, że akt poświadczenia dziedziczenia po zmarłym dłużniku istnieje, możesz zwrócić się do notariusza, który go sporządził, o wydanie wypisu tego aktu. Uprawnienie to przysługuje ci na podstawie art. 95n § 3 ustawy Prawo o notariacie:
§ 3. Wypis zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia może być wydany ponadto osobie, która wykaże istnienie interesu prawnego.
Zwróć uwagę, że w piśmie kierowanym do notariusza musisz wykazać interes prawny. Oczywiście Twoja pozycja jako wierzyciela niejako „automatycznie” przesądza o tym, że posiadasz interes w tym aby ustalić krąg spadkobierców dłużnika.
No i najważniejsze – aby wyszukać dany akt potrzebny jest nr PESEL zmarłego (na pewno podawałeś go przy wniosku o wszczęcie egzekucji). Sam rejestr dostępny jest pod adresem: https://www.rejestry.net.pl/?go=rapd.
Jedynym poważnym minusem tego rozwiązania jest to, że taki akt musi w ogóle istnieć. Niestety, sporządzanie aktów poświadczenia dziedziczenia przez notariuszy nie jest jeszcze zbyt popularne. Ale ich popularność rośnie.
Na szczęście, od 8 września 2016 r. ma zostać utworzony Rejestr Spadkowy, który będzie zawierał nie tylko bazę aktów poświadczenia dziedziczenia, ale także postanowień sądów stwierdzających nabycie spadku oraz europejskich poświadczeń spadkowych. Wprowadzenie tego rejestru znacznie ułatwi wierzycielom drogę do uzyskania informacji o spadkobiercach dłużnika, nawet jeśli zamieszkiwał on w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.
Zanim więc skierujesz się do sądu, sprawdź wcześniej czy po zmarłym dłużniku nie sporządzono aktu poświadczenia dziedziczenia. Może się okazać, że zaoszczędzisz dużo czasu i pieniędzy. Jeśli jednak okaże się, że w rejestrze nie znalazłeś potrzebnej informacji, a postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku nie było prowadzone, to wtedy sam musisz przygotować wniosek o stwierdzenie nabycia spadku.





